आज बोका काट्नै पर्छ

चैते हुरिको साथमा
मैले धुलोका कणहरु देखिरहेछु
धुलोहरुमा मैले
बारुदको स्वाद पाइरहेछु
हुरीमा मैले
जनसंग्रामको धुन सुनिरहेछु
हुरी बेजोड बगिरहेछ
बन्द झ्यालहरु तोड्दै
खटप्वालहरुबाट पनि छिरिरहेछ
समानताको पाठ सिकाउदै
युकान्तकारी परिवर्तन छेड्ने तयारीमा छ ।

पोहोर साल
तिम्रो खोरको बोकाको कविता लेख्दा
तिमी बारुद पड्काएर
हुरीलाई तसा्रउने दुस्प्रयास गरिरहदा
मेरो पाखुरामा टोकेर
मेरै रगतले फूलेको
तिम्रो खोरको झिँगालाई
प्याट्ट हानेर मार्दा
मलाई अपराधिको ताज
पहराइदिएका थियौ ।

त्यो ताज
केही वर्ष सिँगारेर राखे
भर्खर मात्र खबर पाए
त्यो ताज आज हस्तान्तरण हुदै छ
तिम्रो झिँगाहरु र हुरीबिच सम्झौता भयो रे
झिँगाहरु हुरीमाझ नाचिरहने रे
त्यसैले महाशय
आज वृहद सभा छ
तिमी त प्रमुख अतिथी भइसक्यौ
तर भोका झिँगाहरु
बोका नै खाने पक्षमा छन्
हुरीको हुकुम
आज बोका लानै पर्छ
आज बोका काट्नैपर्छ
नत्र ठूलो प्रलय हुन सक्छ
तिम्रो खोरका कण-कणमा
बारुदले मितेरी गाँस्न सक्छ
बारुद गनाउने पखेटा टक्टकाउदै
तिम्रो खोरका झिँगाहरु
तिम्रो बोकाको प्रतिक्षामा छन्
त्यसैले-
आज बोका लानैपर्छ
आज मैले तिनीहरुलाई
बोका खुवाउनैपर्छ ।

घडी

फनफनी घुमीरहेछौ
घडीका तीन सुई
म मोटो
त्यसैले अडिक छु
जनताको हितमा
तिमी मझैलो
कहिले यता-कहिले उता
नाचीरहन्छौ
प्याण्डुलम झै
उ साह्रै दुब्लो
बिचरा आफै असक्त छ
त्यसैले बुइ चढ्दै छ
मझैलाहरुको
उकुसमुकुस हुदै
निचोरीदै ।

हामी तीन
मान्न तीन
तीन
तीन एक भयौं
सबैले बुझे
मध्यदिन भयो
रातो लालीमा
माथी चढ्यो र
खुल्ला आकासहरुमा
बिस्कुन झै फिजीदै थ्यो त्यो ।

फेरी
तीन एक भयौं
सबै मस्त सुतिरहे
मध्यरात भयो
तिमीहरु
बिस्तारै सल्बलायौ
घँटिहरुमा एन्टीना झुन्डाउँदै
बिस्तारै पस्यौ
आफ्नै खाटमनीका
अन्धकार गुफाहरुमा
राष्द्रवादी मुकुट टल्काउँदै
आफ्नै ह्रदयभित्रको
धड्कनहरु चोर्नलाई

फेरी घुम्दै
तीन एक भयौं
तिमीहरु मस्त सुतिरहयौ
आकास कालाम्य भयो
राष्ट साघुरीदै आयो
म मसाल बालेर
तिम्रा मसिेतष्क भित्रका
अन्धकार चिर्दै
एन्टीनाहरु जलाउँदै आएँ
अब आकास
एक्काएक चम्किदै छ
राष्द्र दशगजातीर फैलिदै छ ।

अन्धकार रातमा

अन्धकार रातमा सुनको सपना कसले हो देखेको?
सत्ताका सिरक यी चिसो रातमा कहाँ हो किनेको?
कहाँ हो किनेको?

पट्पटि फटे सहिदका सपना बिसु्र म कसरी
बल्झन्छ नशा तातिन्छ रगत रिस उठ्छ बेसरी
अनन्त आकास निस्वार्थ मन कसरी बझाउनी
विदेशी संगीत डिस्को र डान्समा कसरी रमाउनी
सत्ताका सिरक यी चिसो रातमा कहाँ हो किनेको
कहाँ हो किनेको?


डँफे चरी विरह गाउँछ सुनैलो बिहानी
एक मख कावा वफदार विश्व चीलरैछ रैथानी
सत्ताका सिरक यी चिसो रातमा कहाँ हो किनेको
कहाँ हो किनेको?

अन्धकार रातमा सुनको सपना कसले हो देखेको?
सत्ताका सिरक यी चिसो रातमा कहाँ हो किनेको?
कहाँ हो किनेको?

अज्ञान

एउटा सानो देश त्यसको विकट क्षेत्र अनी त्यहा बस्ने दुखी शोसीत र अनभिज्ञ मानिसहरु । यस्तै मानिसहरुको प्रतिनीधि पात्र हुन हरिमाया । करीब करीब तिन बीस उमेर भएकी हरिमायाको एक्लो छोरो ज्ञानबहादुर । दुर्गम क्षेत्र भएकाले समाचारको स्रोत भनेको रेडियो नै थियो तर पनि सहरबाट कोहि गाउ गएको बेला पत्रिका लिएर जाने गर्दथे । एकदिन पल्लो घरको रामेले सहरबाट पत्रिका लिएर गएको रहेछ । त्यस पत्रिकामा ज्ञानबहादुरको फोटो छापिएको थियो बुढि हरिमाया खुसी हुन्छिन आफनो छोरोको फोटो छापिएको देखेर गाउका सबैलाई देखाउछिन र त्यो फोटोलाई आफनो सुत्ने कोठामा टाँसेर राख्छिन् । तर अज्ञान ति बुढी आमालाई के थाहा आफनो छोरो दोहोरो भिडन्तमा परेर सहिद भएको कुरा । जब समाचारमा आफनो छोरा मारिएको खबर सुन्छिन उनी छाँगाबाट खसेजस्ती हुन्छिन । रुन कराउन थाल्छिन एक्लो छोरो मरेकि हरिमाया अचेत हुन्छिन ।

मेरो प्रतिज्ञा

मध्यदिनमा जब तिमी
निर्लज्ज सवालहरु गछ्र्यौ
म बिस्तारै
तिम्रा हत्केलाहरु सुम्सुमाउँछु
कारण :
तिमीले भुलिसकेको
मेरो वर्तमान
अन्धकारलाई चिरेर हिडेको
एउटा सानो आगोको झिल्को
आज राँको बनेर सल्कदैछ
मेरो प्रतिज्ञा
त्यहि राँकोमा म आज
आफ्ना कुपुत्रहरुलाई डढाउन चाहन्छु ।

उत्तरहिन प्रश्नका सवालहरुमा
तिमी जहिलेपनि
आफ्नै ईश्वरलाई जोड्छ्यौ
ईश्वर :
म मान्दिन तिनका
नौटङ्की चटकहरु
मैले कैयौ बुँद पसिनाका दानाहरु
तिनैको आकृतिमा चढाईसकेको छु
तापनि
म तिनैको भाषामा
अछुत भएर बाचिरहेको छु
मेरो प्रतिज्ञा
म तिम्रो ईश्वरका मुखहरुमा
आगोको मुस्लो कोच्नेछु
र हेरिरहनेछु
तिम्रो ईश्वर आफ्नालागी
के चाहि गर्दा रहेछन् ।

इतिहासको साक्षि भन्दै
तिमी समयलाई थम्याउछ्यौ
समय,
रगतको प्याला पिउन पल्केको समय
मेरो समिपमा बुख्याचा बनेर आउछ
र धमनीहरुमा पौडि खेल्दै
मस्तिष्कमा विष्फोट गराउछ
मेरो प्रतिज्ञा
यी हत्यारा समयहरुलाई
म सेतो परेवा बनेर ठूँगीरहनेछु
तिमी हेरिरहनु
निरन्तर...। निरन्तर...॥

म आज बोल्छु

म आज बोल्छु कराउँछु चिच्चाउँछु………………………… यस्तै यस्तै आवाज सुनिरहेको थिएँ ।आवाज कसको हो ठम्याउन मुस्किल परिरहेको थियो ।ठूलो महलबाट सुनेको आवाज भएकाले ठम्याउन मुस्किल परेको हो ।sुन किसिमको अभाव हुदैन भन्ने सोचाइको बिरुद्ध थियो सायद ।बाल शोसण अत्यचार र खानपीनको अभाव महलमा काम गर्नेहरुको पर्याय नै हुन् यस्ता अभावहरुले जन्माएको आवाज पक्कै होइन मनमनै गुन्दछु। अवाज झनझन चर्काे सुनिदै थियो आकाश गुाजयमान थियो हत्यारा अत्यचारी………। ………॥ खै के के हुन् के के ।समस्या पुरानै थियो फरक समस्या गुाजयमान थियो । गुाजयमान यस अर्थले कि खुल्ला ह्दयले सबैलाई सुनाइरहेका थिए । धेरैले सुने थोरैले बुझे शायद कमैले गुने होला त्यो कुरा । जे होस् विदेशी हस्तक्षेप निरार्थ देखिएको त्यो बखत मौन बस्नु नै उचित ठान्दै त्यहाँको कहानी सुनीनै रहे । आवाज त झन् बेजोड भयो लाग्दथ्यो बिलाशीताका महल तोडिदैछन् । बेलाबेलामा चिहाउछु तस्बिर त्यति प्रस्ट देखिदैनथ्यो तस्बिरको निहुमा नजिक जाने अवसर पाउथ्ये । अवसर पाउनु ठूलो कुरा होइन उपभोग गर्नु ठूलो कुरा हो भने विचार बोकेकाले नै होला् बिनासंकोच अघि बद्ढछु । तर अहिले सोच्न विवश भएको छु । ती महलहरु तोडिए भने …………………… महलका फोहोर भित्रनिसा सिन विवश हुने त होइन …………………… जे होस् पाएका अवसरहरु गुम्न दिने छैन ।

सडकमा गुड्न खोज्ने कुकुरहरु

नमस्कार
नमस्कार भन्दै भुक्ने कुकुरहरु
एक्कासी
गडगडाउदो खहरेको भेलसँगै
सडकमा गुड्न खोज्दा
गुड्न कँहा पाँउदो रहेछ र
मान्छेको मासु चपाउदै
वियर र ह्वीस्कीको प्यालासँग
लडबडाउनेहरु आज
पिँध खिइएको डुङ्गा बोकेर
भेलसँग लडबडाउन विवश छन्
जीउनुका सार नभएका ती कुकुरहरु
स्वच्छ पानी देखेर
डराउन थालेछन्
हो
नपत्याए सोध्नुहोस्
फलामको चिउरा चपाउन बाध्य
त्यो ब्वासोलाई
असरल्ल आफ्नो चिडिया घर
कुरीरहेछ
अझैपनि ति कुकुरहरु
बाघको छाला ओढेर
समानता र सत्भावको मागपत्र प्रस्तुत गर्दै
विदेशी कुकुरहरुको सभ्यता सँगै
हिड्न विवश छन्
सडकमा गुड्न चाहने कुकुरहरु ।